Praktische lessen
Zelf aan de slag

Piekeren

Beschrijving

Iedereen piekert wel eens. Maar wanneer u teveel piekert kunnen verschillende klachten ontstaan, zoals bijvoorbeeld slapeloosheid en zich daardoor overdag moeilijker kunnen concentreren. Ook kunnen negatieve gedachten over uzelf of uw omgeving uw stemming bepalen.

Wanneer deze klachten lang aanhouden is het verstandig om contact op te nemen met uw huisarts.

 

Klachten

Piekeren kan leiden tot allerlei lichamelijke en psychische klachten

Lichamelijk:

  • hoofdpijn
  • buikpijn
  • slapeloosheid
  • verminderde eetlust

 

Psychisch:

  • concentratieproblemen
  • bezwaard voelen
  • schuldgevoelens
  • angst
  • depressie
  • niet meer kunnen relativeren

 

Oorzaken

Het is mogelijk dat sommige mensen meer aangeboren aanleg tot piekeren hebben dan anderen. Toch is niemand als dwangmatig piekeraar ter wereld gekomen: piekeren is voor een aanzienlijk deel situatiegebonden. De ene situatie geeft dus meer aanleiding tot piekergedrag dan de andere. De aanleiding tot piekeren is over het algemeen het constateren van een dreiging. De aanleidingen kunnen globaal worden onderverdeeld als:

 

Situaties en ervaringen – Piekeren kan voortkomen uit bepaalde ervaringen. Vaak gaat het dan om ingrijpende gebeurtenissen of veranderingen van de levenssituatie.

 

Herinneringen en toekomstgedachten – Veel piekeraars herhalen eindeloos negatieve gedachten over het verleden. Daarnaast wordt er vaak gefantaseerd over de toekomst. Hierbij worden de gedachten gevoed met angstwekkende voorstellingen.

 

Emoties – Onze gevoelens kunnen ons tot piekeren aanzetten. Wie vaak negatieve emoties als angst of neerslachtigheid ervaart, zal eerder geneigd zijn tot tobben.

 

Gedrag van anderen – Piekeren kan ook ontstaan als reactie op het gedrag van anderen. Dit kan bijvoorbeeld voorkomen bij het ontvangen van kritiek.

 

Fysieke klachten – Piekeren kan zich soms uiten als een lichte vorm van hypochondrie. Men maakt zich dan overmatig zorgen over fysieke klachten die vaak grotendeels denkbeeldig zijn. De negatieve gedachtegang lijdt tot gepieker.

Het piekeren start vaak met een 'trigger' (uitlokker). Bijvoorbeeld rood staan op de bank, of zorgen over een kind dat alleen op straat speelt, of opzien tegen een ritje met de auto.

 

Wat kunt u zelf doen

Soms helpt het al om meer te bewegen, minder koffie te drinken, even pauze te nemen of ontspanningsoefeningen te doen.

Wanneer  u klachten blijven bestaan, neemt u dan contact op met uw huisarts.

 

Tips voor naasten

  • Praat met uw partner, collega of vriend(in) als u merkt dat het minder goed met hem/ haar gaat.
  • Stel u begripvol op, oordeel of veroordeel niet.
  • Motiveer uw partner, collega of vriend(in) om tips uit de lijst boven op te volgen of hulp te zoeken bij de huisarts.

 

Deze informatie is gebaseerd op de volgende bronnen:

PuntP

Fonds Psychische Gezondheid

Korrelatie

Therapiehulp.nl