Winterdepressie

Wanneer je last hebt van een winterdepressie, voel je je vaak iedere herfst en winter erg somber en moe. Zodra het voorjaar wordt verdwijnen je klachten weer. Een winterdepressie is dus een seizoensgebonden depressie, en kan op elke leeftijd voorkomen.

Wat is het?

De termen winterdepressie en winterdip worden vaak door elkaar gebruikt, maar er is een verschil tussen deze twee.

Bij een winterdepressie zijn somberheid en vermoeidheid heel sterk aanwezig en wordt ook je dagelijks functioneren sterk negatief beïnvloed. Bij een winterdip ben je vaak ook wat somber en moe, maar is de invloed daarvan op je dagelijkse functioneren een stuk kleiner.

Een winterdip duurt daarmee meestal enkele dagen, een winterdepressie vaak meerdere weken of maanden. Kenmerkend voor een winterdepressie is daarbij dat je gedurende meerdere opeenvolgende jaren gedurende het winterseizoen last hebt van depressieve klachten.

Klachten bij een winterdepressie

Benieuwd of jij last hebt van een winterdepressie? Kijk dan eens of je de volgende signalen bij jezelf herkent in de herfst- en wintermaanden:

  • Aanhoudende vermoeidheid
  • Veel negatieve gedachten
  • Sombere gevoelens en prikkelbaar zijn
  • Veel in bed willen liggen en veel (willen) slapen
  • Meer (willen) eten dan gebruikelijk, vooral koolhydraten
  • Aankomen in gewicht
  • Te weinig energie hebben voor de dagelijkse activiteiten
  • Gebrek aan concentratie
  • Minder zin hebben in het ondernemen van activiteiten
  • Verlies van plezier in de meeste activiteiten
  • Minder zin hebben in sociaal contact
  • Minder behoefte aan seks en fysieke intimiteit
  • Hoe ontstaan deze klachten?

Oorzaken winterdepressie

De klachten die horen bij een winterdepressie of winterdip ontstaan doordat het daglicht in de herfst en winter zwakker is en ook minder lang licht geeft dan in de lente en zomer. Het kan zijn dat je daardoor teveel melatonine (het stofje in je dat je slaap- en waakritme bepaalt) aanmaakt, waardoor je overdag snel slaperig wordt, vermoeid blijft en je ook snel somber voelt.

Een winterdepressie is dus het gevolg van een verstoring van jouw melatonine aanmaak door je gevoeligheid voor (de afwezigheid van) daglicht!

Tips bij een winterdepressie

Je weet nu hoe je een winterdepressie kan herkennen en waardoor het komt. Doordat een winterdepressie zo sterk samenhangt met de natuur om je heen maakt dat het misschien lastig voor te stellen dat jij er wat aan kunt veranderen. Toch zijn er best wat dingen die jij zelf kunt doen om de zwaarte van een winterdepressie te verminderen. Enkele tips van ons die je daarbij kunnen helpen:

  1. Ritme en regelmaat helpen, echt waar! Probeer elke dag rond dezelfde tijd op te staan en rond dezelfde tijd weer naar bed te gaan. Zo krijg je wat meer grip op je slaap- en waakritme, precies datgene wat verstoord is door de winter!
  2. Zorg voor voldoende daglicht; wandel overdag minstens 15-30 minuten buiten. Ondanks dat het licht zwakker is, helpt het ontzettend om je melatonine-huishouding weer wat beter te krijgen. Zorg ervoor dat je handen en gezicht ontbloot zijn wanneer je buiten bent, zo kan het licht goed worden opgenomen.
  3. Wanneer je last hebt van een winterdepressie heb je vaak niet veel energie voor sociaal contact. Probeer toch sociale afspraken te blijven maken, want uiteindelijk geeft het je juist energie. Een gebrek aan sociaal contact kan de symptomen alleen maar erger maken en de tijd om te piekeren vergroten. Probeer dus gewoon met vrienden of familie af te spreken!
  4. Lichttherapie kan een goede optie zijn wanneer het niet lukt om dagelijks voldoende daglicht binnen te krijgen. Misschien heb je het te druk of moet je voor je werk altijd met de auto of het OV reizen bijvoorbeeld. Door middel van een lichttherapie lamp wordt daglicht nagebootst. Bij je zorgverzekeraar kun je nagaan of dit voor jou vergoed wordt. Als je bekend bent met een oogziekte of met psychische problemen overleg dan altijd eerst met je zorgverlener of het voor jou veilig is om een lichtlamp te gebruiken. Bij bijvoorbeeld een bipolaire stoornis wordt het gebruik afgeraden.
  5. Dankzij zonlicht maakt je lichaam vitamine D aan, dat een gunstig effect heeft op je stemming. In de winter krijg je door het gebrek aan zonlicht vaak minder vitamine D binnen. Je kunt dat gewoon makkelijk bijslikken in vitamine D pilletjes (voor een paar euro verkrijgbaar bij elke drogist!). Vraag wel eerst even advies aan je huisarts over de dosering die bij jou past. Oudere mensen en mensen met een donkere huidskleur maken standaard minder vitamine D aan, dus aan hen wordt sowieso een supplement aangeraden.
  6. Wanneer je voldoende tijd en financiële middelen hebt kan het helpen om de winter even te onderbreken en weekje naar wat zachter weer toe te gaan. In Spanje of Italië zijn de winters doorgaans een stuk zachter. Even tijd doorbrengen in een andere omgeving met meer licht kan je een enorme opkikker geven!

Wie kan ik bellen?

Mocht het je niet lukken om aan de hand van de tips en adviezen in dit artikel je winterdepressie te verminderen, of neemt je depressie ook in de lente niet af, kijk dan naar andere mogelijkheden.

Ervaringsverhaal

Binnenkort komt hier een filmpje.